2025’te ABD’nin elektrik kapasite artışında güneş enerjisi belirleyici olacak

Mehmet Ekici – İstanbul

ABD Enerji Bilgi Dairesi’nin (EIA) son raporuna göre, 2025 yılı boyunca devreye alınacak yeni elektrik üretim kapasitesinde güneş enerjisi açık ara öne çıkacak. Yılın ilk yarısında 12 GW’lık güneş santrali devreye girerken, ikinci yarıda 21 GW daha eklenmesi planlanıyor. Böylece toplamda 64 GW’lık yeni kapasiteyle ABD, elektrik sisteminde bugüne kadarki en büyük yıllık kapasite artışını yaşayacak.

EIA’nın öngörülerine göre 2025, ABD elektrik sektörü için tarihi bir döneme işaret ediyor. Daha önceki en yüksek yıllık kapasite artışı 2002’de, ağırlıklı olarak doğal gaz santralleriyle gerçekleşmişti. Bu kez tablo kökten değişiyor; güneş ve batarya sistemleri başrolde. Bu durum yalnızca teknolojik bir dönüşümü değil, aynı zamanda ABD’nin enerji politikalarının yönünü de yansıtıyor.

ENERJİ DÖNÜŞÜMÜ DEVAM EDİYOR AMA GÜVENLİK ÖNEMLİ

Rüzgâr ve doğal gaz santralleri de sisteme eklenmeye devam ediyor, ancak kapasiteleri güneş ve depolamanın çok gerisinde kalıyor. Bu tablo, 2000’lerin başında doğal gazın hakim olduğu kapasite artışlarının yerini artık güneş ve batarya merkezli bir yapıya bıraktığını gösteriyor.

Öte yandan, 2025 içinde devreden çıkması planlanan elektrik santralleri 9 GW’ın altında kalıyor. Bu kapanışların büyük kısmını kömür santralleri oluşturuyor. Ancak bazı kömür ve doğal gaz tesislerinin kapanışı ertelendi. Bu da enerji dönüşümünün hızlı ilerlediğini ama şebeke güvenliği ve arz-talep dengesi nedeniyle belirli bölgelerde esneklik gerektiğini ortaya koyuyor.

UCUZ VE İSTİKRARLI ELEKTRİK FİYATLARI

ABD’nin 2025’te yaşaması beklenen bu rekor kapasite artışı, yalnızca enerji sektörü açısından değil, ekonomi ve politika açısından da kritik bir dönüm noktası. Güneş ve batarya yatırımlarının artışı, istihdam yaratımında da etkili olacak. Güneş enerjisi sektörü son yıllarda yüz binlerce kişiye iş sağlarken, yeni yatırımlarla birlikte bu istihdamın daha da büyümesi bekleniyor.

Ayrıca kapasite artışının elektrik fiyatlarına olumlu yansıması öngörülüyor. Güneş ve depolama maliyetlerinin hızla düşmesi, uzun vadede tüketicilere daha ucuz ve istikrarlı fiyatlar sağlayacak. Bunun yanında, kömürden çıkışın hızlanması ve doğal gazın sınırlı kapasite artışı, karbon emisyonlarının azaltılmasına da önemli katkı sunacak.

ABD’nin 2025’te kaydedeceği bu rekor, aynı zamanda küresel enerji rekabetinde de yeni bir safhaya işaret ediyor. Çin, son yıllarda güneş enerjisi üretiminde ve panel imalatında dünya lideri konumunda. Ancak ABD’nin rekor kapasite artışı, küresel ölçekte yatırımların artık iki merkezli, Çin ve ABD olarak gelişeceğini ortaya koyuyor. Bu durum, yenilenebilir enerji teknolojilerinde tedarik zincirlerinden finansmana kadar geniş bir alanda yeni rekabet dinamikleri yaratacak.

ABD’NİN YENİLENEBİLİR ENERJİ MERKEZİ TEKSAS

Kapasite artışında Texas başı çekiyor. Yılın ilk yarısında kurulan güneş santrallerinin üçte biri bu eyalette hayata geçirildi. Yılın ikinci yarısında ise yaklaşık 10 GW’lık ek kurulum yapılması planlanıyor. Böylece Texas, geçtiğimiz yıl Kaliforniya’yı geride bırakarak elde ettiği liderliği daha da güçlendirecek. Geniş arazi yapısı, güneşlenme süresi, hızlanan izin süreçleri ve güçlü iletim altyapısı, Texas’ı ABD’nin yenilenebilir enerji merkezi haline getiriyor.

Enerji depolama yatırımları da 2025’te dikkat çekici bir artış gösteriyor. İlk yarıda devreye alınan batarya kapasitesi 6 GW’a yaklaştı. Özellikle Kaliforniya, Arizona ve Texas’ta yoğunlaşan bu yatırımların yılın ikinci yarısında daha da hızlanması bekleniyor. Depolama sistemleri, güneş üretiminin gün içindeki dalgalanmalarını dengeleyerek hem arz güvenliğini artıracak hem de akşam saatlerinde talep zirvelerini karşılamada kritik rol oynayacak.