Türkiye’nin enerji dönüşümü ve dijitalleşme süreci masaya yatırıldı

Eska Valve Genel Müdürü Murat Çalapkulu, Bloomberg 60 Dakika canlı yayınında Türkiye’nin enerji politikalarındaki dönüşümü ve dijitalleşme hamlelerini değerlendirdi. Çalapkulu, 2025 yılının Türkiye için bir “geçiş yılı” değil, enerji alanında yapısal bir “eşik yılı” olduğuna dikkat çekti.

Türkiye enerji alanında yeni bir konuma yükseldi

Programda yapılan değerlendirmelere göre Türkiye, artık yalnızca enerji tüketen bir ülke değil; üreten, yöneten ve uzun vadeli stratejik planlar geliştiren bir aktör konumuna geldi. Özellikle 2025 yılı boyunca doğalgazda arz güvenliğini güçlendiren adımların hız kazandığı vurgulandı. Uzun dönemli LNG anlaşmaları, terminal yatırımları ve depolama kapasitesindeki artışlar, Türkiye’nin enerji güvenliği perspektifini güçlendirdi.

Karadeniz gazının üretim kapasitesindeki artışın da dışa bağımlılığı azaltma hedefinde kritik bir eşik olduğu ifade edildi. Aynı dönemde yenilenebilir enerji yatırımları ivme kazanırken, nükleer enerji projeleri ve alternatif kaynaklara yönelik çalışmalar da paralel şekilde ilerledi. Tüm bu gelişmelerin, Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefiyle uyumlu bir dönüşümün parçası olduğu kaydedildi.

Doğalgaz verileri sektörün dinamizmini ortaya koyuyor

Çalapkulu’nun değerlendirmelerine göre doğalgaz tarafında üretim, ihracat kapasitesi ve pazar büyüklüğünde önemli artışlar yaşandı. Türkiye’nin Avrupa’nın en büyük doğalgaz pazarlarından biri olma konumunu pekiştirdiği belirtilirken, artan tüketim ve ithalat rakamlarının enerji yönetiminde verimlilik ve optimizasyonun önemini artırdığına dikkat çekildi.

Enerji politikalarının merkezinde artık dijitalleşme var

Küresel ölçekte enerji politikalarının merkezinde artık yalnızca kaynak çeşitliliği değil, dijitalleşmenin yer aldığı vurgulandı. Yapay zeka uygulamaları, veri merkezleri ve iklim kaynaklı ihtiyaçlar nedeniyle elektrik talebinin her yıl artmaya devam ettiği bir dönemde, enerjinin sadece üretilmesinin değil, akıllı şekilde yönetilmesinin de stratejik önem taşıdığı ifade edildi.

Bu kapsamda sensörler, IoT tabanlı iletişim sistemleri ve yapay zeka destekli analiz altyapıları sayesinde enerji şebekelerinin daha öngörülebilir, güvenli ve verimli hale geldiği belirtildi. Türkiye’nin iletim ve dağıtım altyapısında dijitalleşme açısından dünya ile paralel bir seviyeye ulaştığı, ancak son kullanıcı tarafında özellikle doğalgaz sayaç sistemlerinde önemli bir dönüşüm potansiyeli bulunduğu kaydedildi.

Akıllı sayaçlar dönüşümün merkezinde

Akıllı doğalgaz sayaçlarının bu dönüşümün temel yapı taşlarından biri olduğu vurgulandı. Bu sayaçların yalnızca tüketimi ölçmekle kalmadığı; veri üreten, merkezi sistemlerle çift yönlü iletişim kurabilen ve uzaktan müdahaleye imkân sağlayan akıllı ekipmanlar olduğu ifade edildi.

Gerçek zamanlı veri akışı sayesinde hem tüketici hem de dağıtım şirketlerinin tüketimi anlık izleyip yönetebildiği belirtilirken, bu yapının enerji şebekelerini reaktif değil proaktif hale getirdiği dile getirildi.

Yüzde 7 tasarruf potansiyeli

Dünya genelindeki saha çalışmalarına göre akıllı sayaç kullanımının ortalama yüzde 7 oranında tasarruf sağladığı ifade edildi. Türkiye ölçeğinde bu oranın yıllık milyarlarca metreküplük ithalatın önüne geçilmesi ve milyar Euro seviyesinde ekonomik kazanım anlamına geldiği kaydedildi. Bunun yanı sıra karbon emisyonlarında düşüş, cari açıkta iyileşme ve hane halkı faturalarında azalma gibi zincirleme etkiler de öne çıktı.

Operasyonel ve güvenlik avantajları

Dijitalleşmenin yalnızca ekonomik değil, operasyonel ve güvenlik açısından da önemli kazanımlar sunduğu vurgulandı. Mikro kaçak tespiti, afet durumlarında uzaktan gaz kesme, kayıp-kaçak oranlarının azaltılması, tahsilat süreçlerinin hızlanması ve dinamik tarife altyapısının kurulması gibi uygulamaların sektörün yapısal kalitesini artırdığı ifade edildi.

Ayrıca bu dönüşümün yerli teknoloji üretimi ve ihracat potansiyeli açısından da stratejik bir fırsat sunduğu dile getirildi.

“Akıllı sayaçlar yapısal bir dönüşüm hamlesidir”

Çalapkulu, akıllı sayaçların doğalgaz sektöründe bir teknolojik güncelleme değil, yapısal bir dönüşüm hamlesi olduğunun altını çizerek, “Bu dönüşüm abonelerin daha bilinçli tüketici haline gelmesini, dağıtım şirketlerinin daha verimli çalışmasını ve Türkiye’nin enerji bağımsızlığı yolunda daha güçlü adımlar atmasını sağlayacaktır” dedi.

Eska Valve olarak hedeflerinin Türkiye’yi enerjide daha güçlü ve daha bağımsız kılacak teknolojiler geliştirmek olduğunu belirten Çalapkulu, dünya ile rekabet eden yerli ve yenilikçi çözümler üretmeye devam edeceklerini ifade etti.