2026 bütçesi enerji ve ekonomide entegre dönemin sinyallerini verdi

Sibel Cennetoğlu – Ankara

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kamu idarelerinin 2026 yılı bütçe görüşmeleri gerçekleştirildi. Görüşme takvimi, enerji sektörü açısından dikkat çekici başlıklar ve önemli mesajlar ortaya koydu.

2026 yılı bütçesinin TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’ndaki görüşme takvimi enerji sektörü açısından önemli doneleri de geride bıraktı.

Bakanlıkların sunumlarından öne çıkan mesajlar, enerji dönüşümü, yatırım finansmanı ve yerli üretim stratejilerine odaklanan yeni bir ekonomi çerçevesi ortaya koydu.

SEKTÖRÜN ROTASI BELİRLENDİ

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, yenilenebilir yatırımları hızlandırma, kritik madenlerde yerli üretimi büyütme ve enerji arz güvenliği için dijitalleşme tabanlı altyapı dönüşümünü öne çıkarırken Hazine ve Maliye Bakanlığı, enerji yatırımlarında kamu-özel iş birliğinin genişleyeceği ve iklim finansmanı araçlarının devreye alınacağı sinyalini verdi. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ise batarya, hidrojen, elektrikli araç ve temiz üretim teknolojilerini destekleyen teşvik çerçevesinin genişleyeceğini duyurarak, sanayi dönüşümünün enerji politikalarıyla entegre yürütüleceğini vurguladı.

2026 bütçe sunumlarında öne çıkan bu mesajlar, enerji piyasasında yerlilik, yatırım mobilizasyonu, verimlilik ve temiz dönüşüm eksenlerini güçlendiren yeni bir politika dönemi işaret ediyor. Görüşmeler, ekonomi ve enerji gündeminin 2026’da daha sıkı entegrasyonla ilerleyeceğini gösterdi.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar

BAKAN BAYRAKTAR ENERJİ VE MADENCİLİKTE KAPSAMLI DÖNÜŞÜMÜN ÇERÇEVESİNİ AÇIKLADI

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, 2026 bütçe görüşmelerinde madencilikten yenilenebilir enerjiye, nükleer politikadan doğal gaz arzına kadar geniş bir çerçevede sektörün yol haritasını açıkladı.

Yeni madencilik kanunuyla devlet hakkının altında önemli artış yapılırken ruhsat sayısı 97 binden 8 bine düşürüldü. Bayraktar, Türkiye’nin büyük maden potansiyeline rağmen net ithalatçı olmasının değişmesi gerektiğini vurguladı.

YENİLENEBİLİR ENERJİDE YATIRIM ATAĞI

2026–2030 arasında her yıl yaklaşık 200 milyar TL’lik yatırım-bakım bütçesi planlanıyor. Yıllık 8–10 bin MW’lık güneş ve rüzgâr projeleri hedeflenirken bu yıl 8.500 MW’ın üzerine çıkıldığı belirtildi. Önümüzdeki 10 yılda 80 milyar dolarlık rüzgâr–güneş yatırımı öngörülüyor. Şebeke için de 30 milyar dolarlık HV-DC ve AC hat yatırımı yapılacak.

SOSYAL DESTEKLERDE GELİR ODAKLI MODEL

Enerji sübvansiyonlarının hedefli hale getirileceğini belirten Bayraktar, yüksek gelir gruplarının destek dışında kalabileceğini söyledi.

NÜKLEER ENERJİ STRATEJİK ÖNCELİK

Nükleer eleştirileri reddeden Bayraktar, dünyada 416 reaktörün çalıştığına dikkat çekerek yakıt tedariki konusunda yeni iş birlikleri yürütüldüğünü söyledi.

DOĞAL GAZDA ARZ GÜVENLİĞİ VE UYGUN MALİYET

Türkiye’nin LNG gazlaştırma kapasitesi 5 kat artırılarak 161 milyon m³’e yükseldi. ABD LNG’sinin, Türkmen gazından sonra en ucuz ikinci kaynak olduğu aktarıldı.

NADİR TOPRAK ELEMENTLERİNDE HEDEF İLK 5

Beylikova’daki 694 milyon tonluk rezervle Türkiye’nin dünya ölçeğinde güçlendiğini belirten Bayraktar, ABD’ye satış iddialarını yalanladı.

KARADENİZ’DE SONDAJ TAKVİMİ HIZLANIYOR

6 sondaj, 2 sismik gemiden oluşan filoyla 2026’da Karadeniz’in üç bölümünde 6 yeni kuyu açılacak. 2028’de 45 milyon m³/gün gaz üretimi hedefi korunuyor.

TERSİNE BEYİN GÖÇÜ

TPAO’nun yurt dışına gönderdiği uzmanlardan 388’inin kurumda görev yaptığı belirtilerek nitelikli iş gücünün geri dönüşünün arttığı ifade edildi.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek

ŞİMŞEK: ENERJİ DÖNÜŞÜMÜNDE FİNANSMAN HIZLANIYOR, SÜBVANSİYONLAR SÜRÜYOR

BÜTÇE GÖRÜŞMELERİNDEN ENERJİ ODAKLI MESAJLAR

Hazine ve Maliye Bakanlığı ise enerji yatırımlarında kamu-özel iş birliğinin genişleyeceği ve iklim finansmanı araçlarının devreye alınacağı sinyalini verdi.

Komisyon sunumunda konuşan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, uluslararası finansman akışına dikkat çekerek, “İhraçlara yatırımcı ilgisi yüksek olmuş, spread’lerde önemli ölçüde gerileme kaydedilmiştir. Proje ve program finansmanı kapsamında çok taraflı yatırım bankalarından altyapı, ulaşım, sağlık, doğal afetlerle mücadele, çevre, enerji ve reel sektörün desteklenmesine yönelik ekim itibarıyla uzun vadeli ve uygun koşullu yaklaşık 13,6 milyar dolarlık finansman sağladık. Bu tutar yıllık bazda ulaşılan en yüksek rakamdır” dedi.

Şimşek, enerji dönüşümünün finansal boyutunu şekillendirirken bir yandan enerji sübvansiyonlarının devam ettiğine de işaret ederek, “Bu yılın 9 ayında elektrikte mesken birinci kademe tüketici grubunu yaklaşık yüzde 57, doğal gazda mesken tüketicilerini yüzde 65 oranında sübvanse ettik” ifadelerini kullandı.

Bakan Şimşek, sürdürülebilir büyüme perspektifinin Türkiye Yüzyılı vizyonuyla uyumlu şekilde ilerlediğini belirterek şöyle devam etti:

“Programı sabır ve kararlılıkla uygulamayı sürdürüyoruz. Sayın Cumhurbaşkanı’mızın liderliği ve güçlü desteği programımızın başarıyla uygulanmasında belirleyici olmuştur. Dijital, yeşil ve sanayide dönüşümü sağlayacak adımları atmaya devam edeceğiz. ‘Terörsüz Türkiye’ süreciyle ülkemiz, enerjisini ve kaynaklarını artık daha verimli alanlarda kullanarak kalkınma sürecini hızlandıracak. Böylece güven ve istikrar pekişecek, yatırım iklimi daha da iyileşecektir.”

Bakan, 2026 yılı bütçesinin toplumun tüm kesimlerini kapsayan sosyal bir çerçeve sunduğunu da vurguladı.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat

BAKAN BOLAT: TÜRKİYE YATIRIMDA CAZİBE MERKEZİ OLMAYA DEVAM EDİYOR

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin uluslararası yatırımcılar açısından yükselen cazibesine dikkat çekti.

Bolat, 2002’ye kadar yaklaşık 5 bin 600 olan uluslararası şirket sayısının günümüzde 87 bine ulaştığını belirterek, “Türkiye, yatırım ve üretim yapmak için çok cazip, çok güçlü teşvikleri olan bir ülkedir” dedi.

AVRUPA’NIN EN DÜŞÜK ENERJİ MALİYETLERİNDEN BİRİ

Bolat, Türkiye’nin elektrikte ve doğal gazda Avrupa’nın en düşük maliyetlerini sunan ülkelerinden biri olduğunu vurgulayarak “Geçen yıl devletimiz, enerji alanında 580 milyar lira; doğal gazda ise 300 milyarın üzerinde destek verdi” diye konuştu.

Bu desteklerin hem rekabet gücünü hem de sanayicinin üretim kapasitesini koruduğunun altını çizdi.

YEŞİL MUTABAKAT VE DIŞ FİNANSMAN: İHRACATÇIYA 2,3 MİLYAR DOLARLIK KAYNAK

Bolat, Yeşil Mutabakat’a uyum çalışmaları kapsamında yeni destek projeleri başlattıklarını söyledi. Eximbank’ın son üç yılda uluslararası finans kuruluşlarından yeşil ve dijital dönüşüme uyum paketleri için 2,3 milyar dolar kaynak sağladığını belirterek, bu fonların özellikle sürdürülebilir yatırımlar yapmak isteyen özel sektöre yönlendirildiğini aktardı.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır

BAKAN KACIR: 2030’A DOĞRU YEŞİL, DİJİTAL VE YÜKSEK TEKNOLOJİLİ SANAYİ ATILIMI

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, 2026 bütçe görüşmelerinde Türkiye’nin yeşil dönüşüm, yüksek teknoloji ve yenilenebilir enerji yatırımlarında hızlanacağını belirterek, 2030’a yönelik sanayi ve teknoloji vizyonunu ortaya koydu.

Kacır, bugüne kadar 7,2 milyar lira kaynak sağlanan 12 ulusal araştırma altyapısında biyotıp-genomdan nano malzemelere, MEMS’ten güneş enerjisine uzanan geniş bir yelpazede nitelikli çalışmalar yürütüldüğünü ifade etti. 2030 hedefleri arasında imalat sanayi ihracatının 400 milyar dolara, Ar-Ge harcamalarının milli gelirdeki payının yüzde 2,2’ye, yüksek teknolojili ihracatın ise 30 milyar dolara çıkarılması yer alıyor.

Yeşil dönüşüm ve KOBİ destekleri kapsamında Dünya Bankası ile 400 milyon dolarlık Türkiye Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş Projesi başlatıldı. Yıl sonuna kadar mikro ve küçük işletmelere 663 milyon lira destek sağlanacak. Türkiye Yeşil Sanayi Projesi ile 2 bin 367 KOBİ’nin toplam 9 milyar liralık yatırımı desteklenirken, OSB’lere bu yıl 1,8 milyar, gelecek yıl ise 8,4 milyar lira kaynak aktarılacak. Ayrıca Ergene Havzası’ndaki çevre yatırımları için 17,3 milyar lira harcandığı belirtildi.

YENİLENEBİLİR ENERJİ VE HİDROJEN TEKNOLOJİLERİNDE İVME

Yenilenebilir enerji yatırımlarında bu yıl 6.030 MW güneş ve 4.615 MW rüzgâr kapasitesinin önünün açıldığını söyleyen Kacır, 600 kW hidrojen motorunun üretiminin yıl sonunda tamamlanacağını duyurdu. Türkiye’nin kurulu güç yapısında güneş ve rüzgârın payının yüzde 42’ye çıktığını, GES’te 24 GW, RES’te 14 GW seviyesinin aşıldığını aktardı.

Dijital dönüşüm ve yapay zekâ alanında Türkiye’den 67 kuruluşun Dijital Avrupa Programı’ndan 13,7 milyon euro fon aldığı bilgisi paylaşılırken, TÜBİTAK’ın süper bilgisayarı ARF’in kapasitesinin 3 kat artırıldığı belirtildi. Kamu ve özel sektörde 45 yapay zekâ projesi destekleniyor; enerji altyapısı güvenli veri merkezi bölgeleri için 10 milyar doları aşan yatırım öngörülüyor.

SANAYİCİYE UYGUN ENERJİ VE OTOMOTİVDE YENİ NESİL TEKNOLOJİLER

Sanayicinin enerji maliyetlerinin Avrupa’ya göre daha düşük olduğunu vurgulayan Kacır, teşviklerin objektif ve rekabeti güçlendirici şekilde uygulandığını söyledi. Otomotiv sektöründe ise yeni nesil teknoloji yatırımlarının önceliklendirildiğini, Togg’un stratejik öneminin sürdüğünü ve BYD örneğinde olduğu gibi yeni yatırımların Türkiye’ye çekilmesi için çalışmaların devam ettiğini ifade etti.

2026: ENERJİ, SANAYİ VE EKONOMİ POLİTİKALARINDA ENTEGRE DÖNEM

2026 bütçe görüşmelerinin genel mesajları, enerji sektöründe yerlilik, verimlilik, yatırım mobilizasyonu ve temiz dönüşüm eksenlerinin güçlendiği yeni bir politika dönemine işaret ediyor. Ekonomi ve enerji politikalarının birlikte tasarlandığı daha sıkı entegrasyon, hem kamu bütçesinde hem de özel sektör yatırımlarında belirleyici olacak görünümü çiziyor.