Türkiye’nin milli enerji filosu küresel sahada

Gözde Emlik – İstanbul

Türkiye, enerji arz güvenliğini sağlamak ve dışa bağımlılığı azaltmak amacıyla petrol ve doğal gaz arama faaliyetlerini sınırlarının ötesine taşıdı. Milli petrol şirketi Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) öncülüğünde yürütülen çalışmalar kapsamında Türk sismik ve sondaj gemileri bugün Afrika’dan Orta Doğu’ya, Asya’dan Hazar havzasına kadar geniş bir coğrafyada faaliyet gösteriyor.

AFRİKA’DAN ASYA’YA UZANAN ENERJİ HATTI

Türkiye’nin yurtdışı hidrokarbon arama ve üretim faaliyetleri son yıllarda belirgin şekilde genişledi. Somali, Libya, Pakistan, Azerbaycan, Irak ve Rusya gibi ülkelerde yürütülen projelerle Türkiye, enerji tedarikini çeşitlendirmeyi ve küresel enerji denkleminde daha etkin bir rol üstlenmeyi amaçlıyor.

SOMALİ AÇIKLARINDA KRİTİK HAMLE

Türkiye’nin son yıllardaki en dikkat çekici adımlarından biri Somali ile yapılan hidrokarbon anlaşması oldu. Türk sismik araştırma gemileri bölgede veri toplarken, sondaj aşamasına geçilmesi için de Türk enerji filosu çalışmalarına hız kesmeden devam etti. Yapılan anlaşmalarla Türkiye’ye Somali açıklarında arama ve üretim hakkı tanındı.

LİBYA’DA AKDENİZ AÇILIMI

Türkiye, Akdeniz’in en zengin hidrokarbon havzalarından biri olan Libya’da da aktif rol üstleniyor. TPAO’nun uluslararası ortaklarla yürüttüğü projeler kapsamında deniz ve kara sahalarında arama faaliyetleri sürüyor. Bu sahalarda elde edilecek üretimde Türkiye de pay sahibi olacak.

PETROL DEVLERİYLE ANLAŞMALAR DEVAM EDİYOR

Bütün bunların yanında enerjide yapılan anlaşmalar Türkiye’nin enerji arama üretimde iddiasını ortaya koyar nitelikte. Küresel enerji devleriyle yapılan ortaklıklarla Türkiye farklı lokasyonlarda petrol ve doğal gaz aramaya devam edecek. Yakın zamanda, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın öncülüğünde Chevron, bp ve Shell ile imzalanan anlaşmalar bunlardan birkaçı.

Bu yılın başında ilk olarak, Türkiye Petrolleri ile ABD’li enerji devi Chevron, potansiyel petrol ve doğal gaz alanlarında arama ve üretim yapmak üzere bir mutabakat zaptı imzaladı. Anlaşmaya refakat eden Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, ‘Bu iş birliği anlaşmasıyla ortak arama ve üretim faaliyetleri gerçekleştireceğiz’ dedi. Ardından Türkiye Petrolleri (TPAO) ile İngiliz enerji devi BP, petrol ve doğal gaz alanında stratejik iş birliğine yönelik bir mutabakat zaptı imzaladı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, ‘En temel öncelikli projemiz Irak’ta iş birliği. Başta Kerkük sahaları olmak üzere Irak’ta iş birliğine bakıyoruz’ ifadelerini kullandı.

Son olarak da TPAO ile İngiliz enerji devi Shell arasında bir ‘ortaklık anlaşması’ imzalandı. Buna göre, TPAO ile Shell, Bulgaristan’ın deniz yetki alanındaki Khan Tervel Sahasındaki arama çalışmaları için ortak oldu. Söz konusu sahanın Sakarya Gaz Sahası’na yakın olduğunu anlatan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, ‘Bulgaristan’ın Münhasır Ekonomik Bölgesi’nde 5 yıllık lisansa sahip olacağız’ diye konuştu.

KAZAN-KAZAN MODELİ

Türkiye’nin faaliyet yürüttüğü ülkelerle yaptığı anlaşmalar “kazan-kazan” modeline dayanıyor. Bu modelde: Türkiye yatırım ve teknoloji sağlıyor, ev sahibi ülke rezerv ve saha sunuyor, elde edilen üretim ve gelir taraflar arasında paylaşılıyor… Bu sayede hem Türkiye hem de ev sahibi ülkeler ekonomik kazanç elde ediyor.

Türkiye artık yalnızca enerji tüketen bir ülke değil; Afrika’dan Asya’ya uzanan geniş bir coğrafyada petrol ve gaz arayan küresel bir enerji oyuncusu.

Türk bayraklı gemiler bugün dünya denizlerinde tek bir hedef için ilerliyor: enerji bağımsızlığı ve stratejik güç.

HEDEF: ENERJİ BAĞIMSIZLIĞI

Türkiye’nin yurtdışı enerji arayışının temel hedefleri; enerji ithalat faturasını düşürmek, petrol ve gaz üretiminden doğrudan gelir elde etmek, enerji arz güvenliğini artırmak, jeopolitik ve ekonomik etki alanını genişletmek… Uzun vadede günlük petrol üretiminin önemli ölçüde artırılması hedefleniyor.