HESİAD kuraklıkla mücadele için bütünleşik eylem planı çağrısı yaptı

Abdullah Paçal – Mehmet Ekici / İstanbul

İstanbul’da gerçekleştirilen basın buluşmasında Hidroelektrik Santralları İşletmecileri Derneği (HESİAD), gazetecilerle bir araya gelerek sektörün güncel durumunu ve gelecek vizyonunu paylaştı.

KURAKLIK HİDROELEKTRİĞİ ZORLUYOR

2025’in ilk 8 ayında barajlara gelen suyun geçen yıla göre %31 azaldığını açıklayan HESİAD, bu durumun 8 TWh üretim kaybına yol açtığını belirtti. Kaybın telafisi için 1,6 milyar m³ doğalgaz gerektiği, bunun da yaklaşık 24 milyar TL ek maliyet anlamına geldiği aktarıldı.

HESİAD Başkanı Elvan Tuğsuz Güven, “Türkiye son yılların en ağır kuraklığıyla mücadele ediyor. Bu süreç, yalnızca enerji değil, tarım ve içme suyu açısından da büyük bir risk. Kuraklıkla mücadele, bütünleşik bir eylem planı ile yapılmalı” dedi. Güven ayrıca, su yönetiminin tek elde toplanması amacıyla bir “Su Bakanlığı” kurulması çağrısı yaptı.

TÜRKİYE’NİN HİDROELEKTRİKTEKİ KONUMU

Türkiye, 2024’te hidroelektrik kapasitesine 241 MW ekleyerek Avrupa’da ilk sırada yer aldı ve dünyada 11’inci oldu. 2025 Ağustos itibarıyla 32.289 MW kurulu güce ulaşan hidroelektrik, toplam kurulu gücün %27’sini, yenilenebilir kaynakların ise %45’ini oluşturdu.

HİBRİT VE YÜZER GES PROJELERİ İÇİN HIZLI DÜZENLEME TALEBİ

Sektör temsilcileri, mevcut HES altyapısının hibrit güneş ve rüzgâr santralleri ile desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Ancak yüzer GES yatırımlarının önünü açacak düzenlemelerin bir yılı aşkın süredir beklediği ifade edildi.

Güven, “Sistem kullanım bedellerinin üretim üzerinden alınması ve hibrit tesis kurulumlarına getirilen sınırlamaların kaldırılması yönünde düzenleme, sektör için can suyu olacaktır” dedi.

“SU BATARYALARI” HAYATİ ÖNEMDE

Pompaj depolamalı HES’lerin (su bataryaları) acilen hayata geçirilmesi gerektiği dile getirildi. Bu tesislerin, özellikle nükleer santraller devreye girdiğinde sistemdeki arz fazlasını dengeleyerek enerji güvenliğini sağlayacağı vurgulandı. Çin, Hindistan, Avrupa ve ABD’de büyük ölçekli projelerin hızla ilerlediği hatırlatıldı.

FİNANSAL SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK RİSKİ

Kuraklık nedeniyle üretimi beşte bire kadar düşen santrallerin finansal yükümlülüklerini yerine getirmekte zorlandığı belirtildi. HESİAD, bu tesislerin ayakta kalabilmesi için destek mekanizmalarının devreye alınması gerektiğini açıkladı. Aksi halde milyarlarca dolarlık yatırımların 49 yıllık lisans süreleri sonunda “hayalet tesislere” dönüşme riski bulunduğu uyarısı yapıldı.

ULUSLARARASI İŞ BİRLİĞİ

HESİAD, Ağustos 2025 itibarıyla Uluslararası Hidroelektrik Derneği’ne (IHA) üye olduğunu da duyurdu. Güven, “Bu üyelik, hem deneyim paylaşımı hem de pompaj depolamalı HES yatırımlarının ülkemize kazandırılması için elimizi güçlendirecek” dedi