Doğal gaz tarifelerinde artış riskini düşüren düzenleme kabul edildi

Sibel Cennetoğlu – Ankara

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaşan “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”, enerji sektörünün en kritik aktörlerinden BOTAŞ için dikkat çekici bir mali düzenlemeyi hayata geçirdi.

Kanunla, Doğal Gaz Piyasası Kanunu’na eklenen geçici madde kapsamında, BOTAŞ’ın uzun süredir biriken “görevlendirme bedeli” alacakları ile vergi yükümlülükleri arasında mahsuplaşma mekanizması kuruluyor.

Düzenlemeye göre BOTAŞ’ın, yürürlük tarihi itibarıyla Ticaret Bakanlığı tahsil dairelerine olan vadesi geçmiş vergi, fon, pay ve idari para cezaları ile bunlara bağlı gecikme zamları, şirketin Hazine’den olan görevlendirme bedeli alacaklarına karşılık mahsup edilecek.

Bu işlem merkezi yönetim bütçesinin gelir ve gider hesaplarıyla ilişkilendirilmeksizin yapılacak ve doğrudan terkin edilecek. Ayrıca, kanunun yayımlandığı tarihten sonra söz konusu borçlara faiz veya gecikme zammı uygulanmayacak.

YENİ SİSTEM 2026 SONUNA KADAR GEÇERLİ

Getirilen mekanizma yalnızca geçmiş borçları değil, gelecekte oluşacak yükümlülükleri de kapsıyor. Buna göre BOTAŞ’ın 31 Aralık 2026’ya kadar oluşacak vergi ve benzeri ödemeleri de Hazine’den doğan alacaklarına karşılık aylık olarak mahsup edilerek terkin edilecek.

Bu adımla birlikte şirketin nakit çıkışının azaltılması, doğal gaz fiyatlarına yansıyan maliyet baskısının sınırlanması ve kamu maliyesinde “görev zararı”nın daha kontrollü yönetilmesi hedefleniyor.

DENETİM ŞARTI GETİRİLDİ

Kanun, mahsuplaşma sürecine denetim mekanizması da ekliyor. Görevlendirme uygulamasının sona ermesinin ardından yapılacak incelemede, hesaplanan görev zararının terkin edilen tutardan düşük çıkması halinde aradaki fark BOTAŞ tarafından faizsiz şekilde genel bütçeye ödenecek.

Bu düzenleme, kamu zararının oluşmasını önlemeye yönelik bir güvence olarak öne çıkıyor.

YETKİ HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI’NDA

BOTAŞ’ın Hazine’den olan alacak tutarının belirlenmesi ve mahsuplaşma sürecinin yürütülmesine ilişkin yetki Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde olacak. Sürecin teknik detayları ve uygulama esasları Bakanlık tarafından belirlenecek.

DÜZENLEMENİN PİYASA ETKİSİ

BOTAŞ’ın mali yükünü hafifleten düzenlemenin, doğal gaz piyasasında çok boyutlu etkiler yaratması bekleniyor.

Öncelikle şirketin finansal baskısının azalması, konut ve sanayi tarifelerinde ani fiyat artışlarının önüne geçilmesine katkı sağlayabilecek.

Öte yandan “görev zararı”nın mahsuplaşma yoluyla yönetilmesi, kamu maliyesinde yükün daha kontrollü dağılmasını mümkün kılıyor.

Düzenleme ile aynı zamanda BOTAŞ’ın bilançosunun güçlendirilerek, küresel enerji fiyatlarındaki dalgalanmalara karşı daha esnek hareket etmesine zemin hazırlanabilir. Bu durumun, Türkiye’nin doğal gaz arz güvenliği ve fiyat istikrarı açısından orta vadede olumlu yansımalar üretmesi bekleniyor.

BOTAŞ’ın finansal yapısını güçlendirmeye yönelik bu adımın önümüzdeki dönemde hem tarifelere hem de enerji arz güvenliği politikalarına doğrudan yansıması bekleniyor.